Taliad...!

Mi ges i syndod braf heddiw, hynny yw taliad o pumtheg punt dros cyfrannu ar 'Taro'r Post'!
Wedi meddwl amdanhi, ges i galwad ffon oddi wrth Mia (ymchwilydd ar y rhaglen) yn gofyn am fy nhgyfeiriad ar ol i mi ymddangos ar y rhaglen a mi ddwedodd hi roedden nhw mynd i fod yn anfon rhywbeth am fy nrafferth. A dweud y gwir ro'ni'n disgwyl rhyw pecyn Radio Cymru neu grys-t falle, ond nac ydy, taliad go iawn oedd hi. Dwi'n edrych ymlaen at sieciau arall am y dwy wythnosau eraill erbyn hyn, ond mae rhaid i mi cadw y 'dayjob' yn anffodus.

Eistedd ar y fainc...

Dros y tair wythnos diweddera, ro'n i wedi cael y profiad o fod ar fainc y rhaglen 'Taro'r Post' pob dydd llun. Fel dysgwr yr iaith 'ma ro'n i'n braidd yn nerfus ar ol derbyn y gwahoddiad (ro'n i wedi siarad ar y rhaglen unwaith o'r blaen ond ddim 'yn fyw' fel petai). Heb waith galed y golygydd sut faswn i'n swnio....! Mae'r rhaglen yn cael ei darlledu dros amser cinio, yn trafod unrhyw pwnc o ddan y haul, rhywbeth yn y newyddion neu o ddidordeb penodol i un o'r gwrandawyr (dychi'n gallu rhoi eich barn o'r 'bocs sebon'). Mae'r aelodau y fainc yn cael eu dal ar y lein er mwyn dweud eu dweud ar y pynciau dan sylw (falle os neb arall wedi ffonio..!) o bryd i'w gilydd yn ystod y rhaglen. Dych chi'n cael wybod am y pynciau cyn i'r rhaglen yn mynd allan i rhoi amser i chi i feddwl am farn amdanhi. Y pynciau ddoe oedd ' Fliw adar', Rygbi (eto..gwych), ac prisiau nwy. Dwi ddim yn berson i weiddi fy mharn o'r to fel arfer, yn enwedig yn y Cymraeg, ond mae hi wedi bod profiad diddorol iawn i feddwl o ddifri am y pynciau, ac heb os mae fy nhgymraeg wedi gwella trwy'r profiad.

Gwynt y Mor

Ro'n i'n meddwl wrth sbio ar y llun mi wnes i bostio o'r golygfa dros Aber Dyfrdwy am y melynau gwynt sy'n rhan o'n tirlun erbyn hyn.

Mae'r fferm wynt 'North Hoyle' yma mewn golwg hawdd o'r arfordir gogledd Cilgwri (jysd tu cefn i Ynys Hilbre ar y llun yn fy mhost diweddarach am yr alarch). Mae'r dadl am y ffermydd bod nhw yn bwriadu codi ar hyd arfordir y Gogledd yn dechrau poethi rwan ('Gwynt y Mor' ger Llandudno yw'r un dan sylw ar hyn o bryd), ewch i'r tudalen yma er mwyn weld sut gallai hi edrych yn cymharu i'r eraill sydd yna yn barod neu sydd mewn y pibell hefyd: http://www.npower-renewables.com/gwyntymor/pdfs/gymphotomontages.pdf

Wedi byw mewn golwg o North Hoyle ers cwpl o flynyddoedd rwan, rhaid i mi dweud dwi ddim yn weld llai o bobl yn dod draw i West Kirby (lle poblogaidd iawn am 'trip dydd' ar Lannau Mersi) er mwyn cerdded o gwmpas y llyn morol neu mynd am daith i Hilbre. O bellter yr arfordir mae nhw yn edrych fel grwp o cychod hwylio i mi, ac mewn gwirionydd mae'r rigiau nwy allan yn y bae yn edrych llawer mwy hyll. Ar rhan y Gogledd, mae'r arfordir yna wedi cael ei ysbeilio ers talwm drwy gorddatblygiad a hyllbeth fel 'Wylfa' ac 'Y Rhyl'........

Dick Roose

Dick Roose, neu Dr.Leigh Richmond Roose oedd perthynas pell i fi (cefnder fy Nhaid)a chwaraeodd peldroed (rhwng y pyst) dros Cymru a nifer golew o glwbiau mawr y cyfnod gan cynnwys Arsenal, Everton a Stoke. Dwi wedi clywed fy Mam yn son amdanhi ers o'n i'n ifanc ond heno mi ges i'r pleser o'i weld o yn chwarae dros Cymru ar Rhaglen 'Wedi 7'. Dim ond eiliad neu ddau oedd o ar y sgrin, ond mae'n anhygoel i weld y lluniau du a gwyn a chafodd ei ffilmio yn ol yn 1906. Mae'r ffilm yn cael ei chadw erbyn hyn lawr yn Aberystwyth yn yr archif ffilm genedlaethol dwi'n credu ar ol a chafodd ei ddarganfod yn 1997. Roedd yr eitem Wedi 7 yn ceisio tynnu sylw at y ffaith bod canmlwyddiant y ffilm unigryw yma yn cael ei dathlu yn y Cae Ras yn Wrecsam. Mae'r trefnwyr yn gobeithio cynnal gem rhwng timau plant s'yn cynhyrchioli Cymru ac Iwerddon (yr un un gwledydd a chwaraeodd yn ol yn 1906), a chodi plac i nodi'r ffaith. Mae nhw'n gobeithio cael perthnasau'r chwaraewyr oedd yn y gem gwreiddiol yna er mwyn helpu dathlu. Bydda i'n hapus i foddio (oblige?) a dweud 'Iechyd da Dick Roose'. Cymeriad a hanner yn ol pob son!

Mae Wedi 7 ar gael erbyn hyn 'ar alw' ar:
www.wedi7.com

Ymddiswyddiad Mike Ruddock

Dwi newydd cael dipyn o sioc wrth darllen gwefan BBC Cymru. Mae Mike Ruddock wedi ymddiswyddo dros rhesymau teuleuol.

Does bron neb ohonyn ni yn gallu deall y fath o bwysau sydd ar rywun mewn swydd fel hyn. Mae rhaid iddyn ni gobeithio rwan bod 'na rhywun arall yn ddigon dawnus ac yn barod i lenwi ei sgidiau. Wrth rheswm fydd yr hogiau yn gwneud eu gorau dros gweddill y chwe gwlad er mwyn parchu'r gwaith anhygoel mae o wedi gwneud dros tim rygbi Cymru.

Alarch ar goll

Go brin yw'r adegau dyn i'n cael weld elyrch yn West Kirby, ond ar y bore braf yma, gan bod yr olygfeydd mor glir, mi yrrais i lawr y prom ar y ffordd i'r gweithdy. Yna mi sbiais i alarch yn eistedd ar ben ei hun ar y lon sy'n cynnal at maes parcio'r llyn morol.

Yn y pellter dychi'n weld Ynys Hilbre sy'n gwarchod mynedfa at aber yr Afon Dyfrdwy.

Yn y llun arall dyma'r golygfa dros i arfordir Sir Ddinbych a'r Gogarth tu hwnt. Dyw'r fferm wynt tu cefn i Ynys Hilbre ddim yn sefyll allan mor glir ar camera y ffon lon yn anffodus!

Poster

blogwr rhan amser....

Mae cymaint o bethau wedi bod yn digwydd yn ddiweddar, a dyma fi heb ddigon o amser i flogio amdanyn!

Nos wener roedd noson 'Eisteddfod y Dysgwyr' draw yn Yr Wyddgrug. Roedd 'Clwb y Cyn Filwyr' (dim ond £1.30 am beint!) yn llawn am yr hwyl!? Mi ges i gais yn y llefaru ('Mae'r Byd yn Fwy na Chymru' gan T.E. Nicholas) ond collais i fy ffordd yn ystod y pennod cyntaf ac roedd rhaid i fi ymestyn yn fy mhoced er mwyn ffeindio'r geiriau! Mi wnes i ddim dod yn ol o'r drychineb yna a cholais i fy hyder yn llwyr, perfformiad ofnadw!

Mi wnes i'n well yn y cystadleuaeth sgwennu brawddeg yn defnyddio pob llythyr o'r gair 'Eisteddfod', tasg llawr mwy annodd na fasech chi'n meddwl falle. Fy nhgais :
Esboniodd Iwan seithwaith triongl ei ddwy fenyw o Dalybont.... ennillais i docyn llyfr werth pum punt o Siop y Siswrn am hynny ac un arall dros cynllunio poster er mwyn annog pobl i ddechrau dosbarthiadau Cymraeg . Roedd hi'n braf i weld cymaint o bobl yna a ches i gyfle i siarad efo cyfeillion newydd ac hen.

Hen Rebel

Mi es i i weld drama Hen Rebel gan Theatr Genedlaethol Cymru nos fercher. Roedd hi'n braf cael weld y prif Theatr bron llawn ar gyfer y perfformiad yma o'r drama am hanes y diwygiad 1904/5. Ro'n i'n gwybod bron dim byd am y diwygiad yna mewn gwirionydd, er mod i'n sicr a chafodd y digwyddiad dylanwad cryf ar aelodau o fy nheulu fi ar y pryd, felly mi ges i resymau personol i eisiau dysgu mwy am y cyfnod. Roedd 'na grybwyll yn y sioe am ymweliadau mi wnath Evan Roberts a'i griw i Lerpwl. Dwi'n cofio fy Nhaid yn son am Gapeli y dinas yn bod 'dan ei sang' pan ddaeth bregethwyr enwog yna yn y cyfnod cyn y rhyfel mawr.

Ar y nos fercher roedd 'na sesiwn arbennig i ddysgwyr cyn y sioe efo pedwar o'r actorion yn cyflwyno eiu cymeriadau ac yn dweud dipyn am y hanes mewn Cymraeg syml a Saesneg, Syniad da iawn dwi'n meddwl, ac roedd 'na gryn nifer yna i fanteisio o'r cyfle.

Fel dysgwr, gallwn i ddim gwneud beirniadaeth 'defnyddiol' o'r sioe, er drwy ymateb y cynulleidaf ar diwedd y drama dwi'n sicr a chafodd y mwyafrif fawr eu plesio yn arw efo'r cynhyrchiad. Mi aeth swn ein cymeradwyaeth ymlaen pell ar ol i'r cast gadael y llwyfan.

Dwi'n edrych ymlaen rwan at cynhyrchiad nesa'r cwmni sy'n dod i'r Gogledd Ddwyrain ar ol y dolig.

Ynys pell

Tra oedden ni ar dro bach ar ucheldir penrhyn Cilgwri (Thurstaston Hill sy'n dim ond tua 100m) y prynhawn 'ma, roedden ni'n gallu gweld darn o dir ar y gorwel efo'r llygad noeth tu hwnt i'r Gogarth wrth iddyn ni edrych lawr arfordir y Gogledd. Mae hyn, yn fy nhgof i ta waeth, yw digwyddiad prin iawn. Gan nad oes llawer o dir uchel ar Ynys Mo^n (yn cymharu i'r tir mawr o leia), rhaid bod y llanw yn is iawn i gadael iddyn ni cael cipgolwg ohonhi.

Trwy edrych ar y map ar ol cyrraedd adre dwi bron yn sicr roedden ni'n sbio ar Mynydd Parys (lle rheoliodd fy hynafiaid i mwynglawdd copr ers talwm) ger Amlwch sy'n bellter o rhyw 40 milltir neu fwy fel yr hed y fran. Yn anffodus doedd gen i ddim ysbienddrych ar y pryd er mwyn weld yn glirach, ond roedd hi'n braf jysd i fod allan ar ddiwrnod fel hyn.

Amy 'Woj'

Mae'r cantores o Gaerdydd Amy Wadge wedi ryddhau camp o sengl (wel yn fy mharn i) sy'n ar gael yn Gymraeg neu Saesneg. USA Oes Angen Mwy yw ei thrac Cymraeg cyntaf dwi'n meddwl os na dyni'n cyfri ei chan Adre Nol o'i halbwm WOJ sy'n cynnwys pennod Cymraeg.

Mi wnath Amy ymddangos yn y cyfres Cariad @ iaith efo'r lyfli Janet Street Porter flwyddyn neu mwy yn ol. Ar y pryd roedd hi'n son am eisiau recordio traciau Cymraeg.

Mae ei chrynoddisgiau ar gael drwy ei label record sef manhaton records:

www.manhatonrecords.com

Mi wnnes i lawrlwytho'r albwm WOJ o i-tunes

'Y Byd'

Mi glywais Gwilym Owen yn holi un o'r pobl sy'n gweithio i sefydlu y papur dyddiol Cymraeg gyntaf sef 'Y Byd y wythnos diwetha. Dwi wedi bod yn derbyn e-lythyr ers i mi cofrestru fy niddordeb yn y prosiect tua flwyddyn yn ol. Fel llawer sy 'di gwneud yr un peth mae hi wedi bod cyfnod braidd yn siomedig gan bod pethau'n ymddangos i symud mor araf.

Mae 'na swm o dri cant mil mai rhaid i'r cwmni codi trwy gwerthu cyfranddaliadau (shares) er mwyn sicrhau yr arian cyhoeddus hanfodol i'r cynllun. Erbyn rwan mae'r diffyg lawr i lai 'na dri deg mil o bunoedd (sy ddim yn swm mawr tydi) felly mae'n posib i unrhywun wneud wahaniaeth go iawn trwy prynu cyfranddaliadau. Dwi newydd derbyn pecyn o wybodaeth am buddsoddi felly rhaid i mi pori drosti cyn penderfynu.

www.ybyd.com

dwi'n methu credu...

Ie, dwi'n methu credu bod dwy fis wedi mynd heibio ers dyddiau'r eisteddfod, a minau heb sgwennu dim byd ar y blog 'ma hefyd.

Ar ol tipyn o fwlch dros yr haf, dwi 'di ail-ddechrau mynegu'r sesiynau sgwrs draw yn yr Wyddgrug pob nos iau ac yn parhau i'w fwynhau. Dyni wedi weld ychydig o wynebu newydd ers yr haf sy'n dda o beth, wrth cwrs pob mis medi mae 'na griw newydd o ddysgwyr yn gwneud dechreuad ar yr iaith mewn amrywiaeth o ddosbarthiadau sy'n cael ei chynnal. Does gan llawer ddigon o hyder i ddod i sesiwn sgwrs yn anffodus, felly mae'n pwysig dyni'n croesawu'r rhai sy'n gwneud y cam dewr o ddod, gan bod hi'n rhywbeth sy'n gallu gwneud byd o wahaniaeth iddi ni ddysgwyr.

cyfweliad taro'r post...

Dydd mawrth diwetha roedd 'na ryw boi o Aberaeron yn cwyno (ar sioe 'taro'r post')bod safon y dysgwyr sy'n cystadlu yn y 'llefaru' yn rhy dda! Dwi'n meddwl roedd ei ferch yng nhgyfraith yn cystadlu a dyna pam roedd o wedi dod i'r penderfyniad 'na yn enwedig gan bod hi'n dechreuwr.

Roedd rhaid i mi ymateb, felly ffoniais i y sioe i ddweud fy dweud. Mi ges i sgwrs cwta efo ymchwilydd y rhaglen ar ol i mi ffonio rhif y sioe cyn cymerodd hi fy rhif i. Wnes i ddim meddwl lot mwy amdanhi mewn gwirionydd nes canodd y ffon yn hwyrach yn y dydd. Roedd yr un ymchwilydd yn gofyn wrthi fi 'swn i'n fodlon cael sgwrs ar y rhaglen yfory. 'Dim problem' mi ddwedais, 'ond fydda i ar gwyliau bach yfory'. 'Dim problem' meddai hi, 'fasech chi'n recordio ymweliad cyn i'r rhaglen yn cael ei darlledu'. 'Oce', dwedais!

Felly dyma fi, yn disgwyl galwad ffon Dylan Jones wrth i mi trio cario ymlaen efo'r pacio. Mi ddoth y galwad yn union yr amser naethon ni cytuno, a mi ges i fy nhgyfle i ymateb. Mi ddefnyddiodd y rhaglen cryn dipyn ohono fo, ond bobl bach dwi'n swnio mor 'sgows'!

Pobl ar y maes yn gwilio Dafydd Iwan ac Ar Log, y pafiliwn ac Eryri yn y pellter. 

Alun Tan Lan

Perfformiodd y canwr dawnus Alun Tan Lan set bach ar lwyfan 'Maes-d' ar dydd iau'r eisteddfod. Wnes i fwynhau ei ddull o ganu yn arw. Mae'n un arall i roi ar fy fhestr o grynoddisgiau mod i eisiau (Gwyneth Glyn ydy un arall), ond yn anffodus does dim disgownt ar gael ar CD's Cymraeg felly mae rhaid i fi aros ychydig.

Wrth cyd digwyddiad yn llwyr, mae 'na berfformiad acwstic yn cael ei darlledu o Alun TL a Gwyneth Glyn am chwech o'r gloch ar Radio Cymru y heno 'ma, gan cynnwys ddeuawd sy' 'di cael ei sgwennu yn arbennig i'r perfformiad. Edrych ymlaen yn barod...

Llwydd Plaid Cymru yn difyrru eisteddfodwyr....

Meddai Dafydd Iwan rhwbeth fel: 'Er bod ni ddim wedi cael gwahoddiad swyddogol i ganu yn yr eisteddfod eleni, dyni'n mynd i ganu yma (ar stondin ei gwmni recordio fo 'Sain')beth bynnag! cyn iddo fo dechrau set acwstic ag 'Ar Log'.

crynoddisgiau a llyfrau

Wnes i brynu cwpl o grynoddisgiau ar faes yr Eisteddfod sef 'Jig Cal' gan Sibrydion a 'Brigyn' gan... Brigyn. Mae Sibrydion wedi codi o'r gweddillion 'Big Leaves' sef y brodyr Meilir ac Osian Gwynedd hanner y pedwarawd dawnus o Fethesda. Mae 'na gyffyrddiadau neis iawn ar yr albwm, a nifer o draciau cofiadwy. Gwerth ei brynu yn fy mharn i. Wrth cyd- digwyddiad cafodd albwm Sibrydion ei chynhyrchu gan yr hogiau Brigyn! sef y brodyr Roberts oedd yn aelodau'r grwp poblogaidd Epitaff. Mae'r cynhyrchiad o'r dau albwn yn arbennig o dda ond mae ardull cerddorol Brigyn yn hollol wahanol. Mae'r hogiau yn gallu sgwennu alawon cofiadwy, reit 'catchy' ac eu trefnu nhw yn syml ond effeithiol iawn.

Ro'n i eisiau prynu albwm newydd Gwyneth Glyn (wnes i fethu ei ffeindio) ac Alun Tan Lan, mi welais i'n canu ar lwyfan Maes-d. On yn anffodus roedd y pres yn rhedeg allan.

Un peth arall wnes i brynu i fy hun oedd llyfr gan Bethan Gwanas. Mae 'Gwrach y Gwyllt' yn dipyn o 'botboilwr' (ddrwg gen i!), sy'n llawn o rhyw, S a M ac iaith lliwgar (dim ond chwater y ffordd drwyddi hi ydwi hefyd!) Yn ol y clawr 'Does dim nofel Cymraeg yn debyd iddi'. Bobl bach, dwi'n gallu ei chredu!

Wel yn ol at y llyfr......

rhagor am yr eisteddfod

Fel wnes i crybwyll yn barod, mi ges i ddiwrnod lawr yn yr Eisteddfod bron wythnos yn ol erbyn hyn. Roedd rhaid i mi gadael Cilgwri andros o gynnar er mwyn gwneud yn siwr o gyrraedd Y Faenol tua hanner wedi wyth. Dim ond taith o jest dros saith deg milltir ydy o, ond fel arfer mae'n gallu cymryd awr a hanner. Gan mod i'n cystadlu yn y llefaru i ddysgwyr erbyn naw o'r gloch, o'n i eisiau bod ar y maes hanner awr yn gynt er mwyn cael panaid a cyfle i ffeindio Maes-d (enw dros pabell y dysgwyr eleni).

Fel y digwyddodd, roedd 'maes-d' o flaen eich llygaid wrth i chi cerdded trwy mynedfa'r faes, felly doedd dim problem fan'na. Roedd 'na tua hugain o gystaleuwyr yn cymryd rhan yn y cystadleuaeth, ac yr un nifer o leia yn eu cefnogi nhw. Efo'r beirniadau a'r swyddogion maes-d fasai wedi bod bron hanner cant yn y cynulleidfa, digon i mi ta waeth.

Wnes i ddim anghofio'r geiriau, ond es i ddim ymlaen at llwyfan y pafiliwn yn y prynhawn. Mewn gwirionedd, ar ol i mi clywed safon y cystadleuwyr eraill, ges i ddim sioc i fethu clywed fy enw fi yn y rhestr o dri a chafodd eu dewis i symud ymlaen.

Dim ond deg o'r gloch oedd hi erbyn hynny, felly ges i weddill y ddiwrnod i grwydro'r maes a dewis llyfrau, chrynoddisgiau, anrhegion i'r teulu ac ati.

rhagor i ddilyn.....

'steddfod

Wel, ar ol bwlch eitha mawr yn y blog 'ma, dwi'n awyddus i gario 'mlaen. Dim ond prinder o amser a gweithgareddau eraill yn y maes o ddysgu Cymraeg wedi fy rhwystro yn erbyn gwneud mwy o flogio.

Beth bynnag, ar ol fy nhiwrnod ar Maes yr eisteddfod ddoe, ro 'n i'n penderfynol am gario ymlaen. Felly dwi'n sgwennu adroddiad bach am ddiwrnod fi ar y Faenol ddoe. Rhagor i ddilyn!